Kościół Profitis Ilias
Kościół · Jednostka Regionalna Chania

Kościół Profitis Ilias

Trachiniakos · Gmina Kantanos-Selino · Jednostka Regionalna Chania

Datowanie
1175–1200
Wezwanie
Prorok Eliasz
Plan
Jednonawowy
Stan
Bardzo dobry
Lokalizacja
Potwierdzone

Opis

Prorok Eliasz w Trachiniakos — kościół na cmentarzu Kilometr na zachód od kościoła Świętego Jana Teologa, na niewielkim wzniesieniu przy drodze przez Trachiniakos, stoi kościół Proroka Eliasza. Obok — mały cmentarz, kilkanaście nagrobków. Z zewnątrz nic nie zapowiada tego, co jest w środku. Surowa kamienna bryła bez ozdób to nie zaniedbanie — to standard eparchii Selino. W XIV wieku cała ta część zachodniej Krety była gęsto pokryta małymi kościółkami wznoszonymi przez wiejskie rodziny, które składały się na koszt fresków i wpisywały swoje imiona w inskrypcje fundacyjne. Tutaj inskrypcji nie ma — ale freski są. W konsze absydy dominuje Deesis: Chrystus z Ewangeliarią w centrum, Matka Boska po lewej, Jan Chrzciciel po prawej. Poniżej — pas z popiersiami ojców Kościoła. W sklepieniu kolebkowym rozłożony jest pełny cykl chrystologiczny: Narodzenie, Chrzest, Przemienienie, Ostatnia Wieczerza, Zdradzenie, Złożenie z krzyża, Zejście do piekieł, Niewiasty przy grobie, Wniebowstąpienie. W ślepych arkadach stoją pojedyncze postacie — Prokop, Archanioł Michał, Panteleimon, Jan, Focjusz. Wszystko to w przestrzeni, którą obejmuje się jednym spojrzeniem. Kolory są nadal żywe. Widać pęknięcia, ubytki, ślady czasu — ale pigmenty nie zbladły. Błękity tła i złoto nimbów robią wrażenie nawet dziś. Kościół należy do kręgu warsztatu Ioannisa Pagomenosa — malarza, który w pierwszej połowie XIV wieku był obecny niemal wszędzie w Selino. Kilkaset metrów dalej, w kościele Świętego Jana Teologa, jego warsztat zostawił inskrypcję datowaną na rok 1329. Prorok Eliasz w Trachiniakos nie ma daty — ale mówi tym samym językiem. Kościół jest otwarty, teren bez ogrodzenia. Dojście na wzgórze może stanowić wyzwanie dla osób z dysfunkcją narządu ruchu.

Rekord katalogowy

Architektura

Typ obiektu
Kościół
Plan
Jednonawowy
Sklepienie
Kolebkowe
Apsyda
Półkolista
Kopuła
Nie
Orientacja
Wschód–zachód
Położenie
Na cmentarzu

Stan zachowania

Stan
Bardzo dobry
Ryzyko konstrukcyjne
Brak
Uwagi
No visible structural instability observed. Masonry walls and vaults appear stable, with only minor surface weathering.

Wezwanie i datowanie

Wezwanie
Prorok Eliasz (potwierdzone)
Datowanie
1175–1200
Pewność
Hipotetyczne
Podstawa datowania
Hipoteza

W katalogu

Nr Gerola–Lassithiotakis
152
Nr rekordu
#653
Lokalizacja
Potwierdzone
Dokumentował
Artur Kiwa
Ostatnia aktualizacja
4 listopada 2026

Położenie

Brak konfiguracji mapy.

Współrzędne35.32931° N, 23.72836° E

Otwórz na głównej mapie