Ι.Ν. Αγίου Αθανασίου

Ιερός Ναός Αγίου Αθανασίου Στον μικρό οικισμό Μέσα Βουκολιές, στη δυτική Κρήτη, βρίσκονται τα ερείπια του μεσαιωνικού ναού του Αγίου Αθανασίου. Ο μικρός μονόκλιτος ναός διατηρεί αποσπάσματα τοιχογραφιών που χρονολογούνται σε δύο περιόδους, τον 14ο και τον 15ο αιώνα. Παρά τις εκτεταμένες καταστροφές, διακρίνονται ακόμη ορισμένα στοιχεία του αρχικού εικονογραφικού προγράμματος, όπως ίχνη της Φιλοξενίας του Αβραάμ και η παράσταση της Μετάληψης της Οσίας Μαρίας της Αιγυπτίας από τον μοναχό Ζωσιμά. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα σωζόμενα τμήματα παραστάσεων με κολάσεις αμαρτωλών. Στον δυτικό τοίχο διατηρείται σκηνή που απεικονίζει μεμονωμένους αμαρτωλούς να τιμωρούνται για τα παραπτώματά τους. Η παράσταση εντάσσεται στην ευρύτερη βυζαντινή εικονογραφική παράδοση της Δευτέρας Παρουσίας, στην οποία συγκεκριμένες αμαρτίες συνδέονται με ιδιαίτερες μορφές τιμωρίας. Στον βόρειο τοίχο σώζονται ίχνη μιας ακόμη σύνθεσης με συλλογικές τιμωρίες των κολασμένων, η οποία όμως βρίσκεται σε πολύ χειρότερη κατάσταση διατήρησης. Ο ναός καταγράφηκε από τον Κώστα Λασιθιωτάκη στον κατάλογο των τοιχογραφημένων εκκλησιών της Κρήτης με αριθμό 817. Οι παραστάσεις της Κόλασης τεκμηριώνονται επίσης στο έργο των Angeliki Lymberopoulou και Rembrandt Duits, Hell in the Byzantine World. Αν και σήμερα ο ναός σώζεται σε ερειπιώδη κατάσταση, οι τοιχογραφίες του αποτελούν πολύτιμη μαρτυρία για τις θρησκευτικές αντιλήψεις και την καλλιτεχνική παράδοση της Κρήτης κατά τον ύστερο Μεσαίωνα. Ο ναός είναι ανοιχτός και προσβάσιμος στους επισκέπτες, παρότι βρίσκεται σε ιδιωτική ιδιοκτησία.